Prawidlowe rozpoznanie choroby jest sprawa istotna:
Obecnie wieksza liczba czlonków zwiazkowych i lekarzy ma mozliwosc zapoznania sie z Komunikatem lekarskim na temat krzemicy”.

Kazdego roku wiele przypadków krzemicy ulega niewlasciwemu rozpoznaniu ze wzgledu na brak ze strony lekarzy znajomosci zarówno przebiegu pracy swoich pacjentów, jak i objawów towarzyszacych tej chorobie zawodowej. W nastepstwie tego, takie przypadki choroby nie sa zglaszane. Bez wlasciwego rozpoznania i zanotowania, pracownicy nie moga otrzymac odpowiedniego leczenia i porad medycznych.

Komunikat lekarski pt. „Istotne informacje dla lekarzy nt. krzemicy wystepujacej u pracowników budowlanych” („What Physicians Need to Know about Silicosis in Construction, Demolition and Renovation Workers”) opracowano w celu zapewnienia zarówno prawidlowego rozpoznania krzemicy wystepujacej u wszystkich pracowników narazonych na ryzyko zachorowania na nia, jak i dokumentacji i zglaszania przypadków choroby do odpowiednich urzedów stanowych. Obecnie komunikat ten jest rozpowszechniany przez Miedzynarodowy Zwiazek Zawodowy IU i dostepny w jezyku hiszpanskim, francuskim, portugalskim, polskim i wloskim. Aby otrzymac egzemplarz, prosze kliknac tutaj , albo nalezy dzwonic na numer telefonu zwiazku IU: (202) 383-3120.

Do wszystkich robotników budowlanych zagrozonych krzemica

Wielu pracowników budowlanych jest narazonych na krystaliczny pyl krzemowy podczas pracy w miejscach, gdzie jest on obecny lub wytwarzany. Krzem krystaliczny znajduje sie w ceglach, betonie, kamieniu, skalach i srodkach sciernych. Jest on uwalniany w postaci pylu z materialów podczas ich ciecia, szlifowania, odlupywania, wysadzania materialami wybuchowymi i zamiatania. Wielu rzemieslników róznych specjalnosci wykonujacych te zadania jest zagrozonych zachorowaniem nawet w wiele lat po pierwszym zetknieciu. Do tych rzemieslników naleza miedzy innymi murarze i kamieniarze, specjalisci obróbki strumieniowej, pomocnicy, malarze, operatorzy sprzetu, tynkarze, hydraulicy i kierowcy ciezarówek.

Zetkniecie z pylem krzemu krystalicznego moze wywolac powazna chorobe, a nawet smierc. Pracownicy wdychajacy krzem krystaliczny w postaci pylu sa narazeni na zwiekszone ryzyko zachorowania na silikoze (chorobe pluc), gruzlice i raka pluc. Chociaz wiekszosc przypadków krzemicy wystepuje u starszych robotników i emerytów, zgony na krzemice stwierdzono nawet u pracowników zaledwie 30 letnich.

Niestety wiele przypadków krzemicy pozostaje nierozpoznanych, poniewaz lekarze sa nieswiadomi historii pracy swoich pacjentów i nie znaja symptomów zwiazanych z ta choroba zawodowa. W rezultacie wiele przypadków nie zostaje zgloszonych ¹ . Przy wlasciwej diagnozie i sprawozdawczosci pracownicy moga otrzymac nalezyte leczenie i porady. Ponadto krzemica jest w niektórych stanach choroba, za która nalezy sie zasilek dla bezrobotnych (workers’ compensation). W tych stanach pracownicy z krzemica moga byc uprawnieni do zasilku.

W zalaczeniu znajduje sie alarm dla lekarzy pod tytulem „Co lekarz wiedziec powinien o krzemicy u robotników budowlanych oraz pracujacych przy rozbiórkach i remontach”. Wydzial Zdrowia stanu New Jersey przy wspóludziale Osrodka Ochrony Praw Robotników oraz zwiazków zawodowych rzemiosl budowlanych opracowal niniejszy alarm w ramach przedsiewziecia oplacanego z funduszy Narodowego Instytutu Bezpieczenstwa i Higieny Pracy (National Institute for Occupational Safety and Health, NIOSH). Tekst ten zostal opracowany, aby zapewnic, ze wszyscy pracownicy budowlani narazeni na krzemice uzyskaja odpowiednia diagnoze oraz ze przypadki krzemicy zostana udokumentowane i zgloszone do odpowiednich stanowych urzedów sluzby zdrowia.

Alarm dla lekarzy przyczyni sie do poprawy diagnozowania i udokumentowania krzemicy oraz chorób pokrewnych, jezeli spelnione zostana nastepujace warunki:

• Robotnicy poinformuja swoich lekarzy, gdzie pracowali i na jakie ryzyko byli narazeni. Robotnicy powinni wreczyc ten „alarm” swoim lekarzom i powiedziec im, w jakich okolicznosciach narazeni byli na pyl krzemowy – jakie materialy budowlane i wykonywane zadania mogly narazic ich na stycznosc z tym pylem.
• Lekarze zapoznaja sie z informacja zawarta w zalaczonym „alarmie” i w corocznych badaniach robotników zwróca szczególna uwage na uklad oddechowy. Badanie lekarskie powinno obejmowac: test aktywnosci pluc (PFT) majacy na celu wykrycie oznak uposledzenia oddychania, sprawdzian tuberkulinowy (PPD), przeswietlenie klatki piersiowej (wykonywane w odstepach czasu zalecanych w zalaczonym „alarmie” przez OSHA w przygotowywanych przepisach). Wazne jest, aby radiogramy klatki piersiowej byly analizowane przez radiologów klasy „B”, poniewaz krzemica bywa niekiedy mylona z sarkoidoza, azbestoza, pylica górnicza oraz z innymi formami pylicy. Przypadki krzemicy nalezy zglaszac do stanowego Wydzialu Zdrowia. Lekarze powinni zdawac sobie sprawe, ze krzemica jest nieuleczalna. Kortyko-steroidy nie spowalniaja postepów choroby, jednakze nalezy rozpoczac odpowiednie leczenie niewydolnosci serca oraz gruzlicy, jezeli te komplikacje wystapia. Ponadto ze wzgledu na zwiekszenie ryzyka krzemicy u palaczy, nalezy wszystkim doradzac zaprzestanie palenia oraz oferowac informacje i pomoc w tym zakresie.

Dopóki te mechanizmy kontrolne i podwyzszone normy nie zostana wprowadzone, nalezy chronic siebie i swoja rodzine, kierujac sie nastepujacymi wskazaniami:

• Cegly i kamienia nie nalezy ciac na sucho: zawsze trzeba uzywac wody. To jest najlepszy sposób, by ograniczyc kurz. Jezeli nie mozesz stosowac wody, uzywaj odkurzacza z wysokosprawnym filtrem przeciwpylowym (high efficiency particualte air, HEPA) lub inny system opanowania kurzu. Jezeli to jest niemozliwe, stosuj pelna oslone twarzy z respiratorem w ramach programu ochrony dróg oddechowych, który obejmuje nalezyty dobór wkladów oddechowych, szkolenie oraz sprawdzanie dopasowania odziezy ochronnej, aby sie przekonac, czy mozesz stosowac respirator.
• Nalezy dazyc do zminimalizowania ilosci kurzu, jaki przynosi sie do domu na odziezy i rzeczach osobistych, takich jak np. samochód i skrzynka z narzedziami.
• Nie pal, poniewaz palenie w polaczeniu z pylem krzemowym zwieksza ryzyko raka pluc.

John J. Flynn
Prezes BAC

Do mojego lekarza: Co lekarz wiedziec powinien o krzemicy u pracowników budowlanych i pracujacych przy rozbiórkach i remontach.

Ten dokument nalezy wlozyc do akt medycznych :

_______________________________________________________

Nazwisko i numer ubezpieczenia spolecznego (social security) pacjenta
_______________________________________________________

Zawód i przynaleznosc zwiazkowa pacjenta

Pracownicy budowlani oraz pracujacy przy rozbiórkach i remontach narazeni sa na zachorowania na krzemice

Krzem krystaliczny znajduje sie w materialach takich jak wyliczone ponizej, które sa czesto obecne podczas prac budowlanych, rozbiórkowych i remontowych. Gdy podczas wyliczonych ponizej prac materialy te sa rozcierane na drobny pyl, wdychanie i odkladanie sie malych czasteczek moze z biegiem czasu doprowadzic do powstania krzemicy.

Materialy budowlane zawierajace krzem krystaliczny

Scierniwa do obróbki strumieniowej, cegly, cegly szamotowe, beton, bloczki betonowe, zaprawa cementowa, granit, piaskowiec, kwarcyt, lupek, beton natryskiwany, osady mineralne, skaly i kamienie, piasek, wypelniacze ziemne, gleba, asfalt zawierajacy skaly lub kamienie

Prace, przy których powstaje narazenie na krzemice

Obróbka scierno-strumieniowa z uzyciem piasku i innych scierniw z zawartoscia krzemu krystalicznego.

Obróbka strumieniowa betonu.

Rozbiórka budynków betonowych i murowanych.

Odlupywanie, ciecie, pilowanie, polerowanie, wiercenie, obróbka mlotem pneumatycznym betonu, cegiel i zaprawy murarskiej.

Kruszenie, ladowanie, przewozenie, zrzucanie skal, kamieni i piasku.

Natryskiwanie betonu.

Odlupywanie, obróbka mlotem i wiercenie w skale.

Zamiatanie na sucho lub blokowanie powietrzem pod cisnieniem betonu, skal i pylu piaskowego.

Rzemiosla i zawody narazone na ryzyko

Na ryzyko narazeni sa pracownicy budowlani i zatrudniani przy remontach i rozbiórkach, w tym:

pracujacy przy obróbce strumieniowej, murarze (pracujacy z cegla lub kamieniem), pomocnicy, operatorzy sprzetu, malarze i tynkarze, hydraulicy i kierowcy ciezarówek.

Pracownicy innych zawodów, którzy nie stykaja sie bezposrednio z materialami budowlanymi lub nie wykonuja prac, przy których obecny jest krzem, moga byc narazeni na krzemice jako osoby postronne obecne na terenie budowy, rozbiórki lub remontu, gdzie uzywa sie materialów zawierajacych krzem krystaliczny.

Definicja i cechy kliniczne

Krzemica jest rozsianym guzowatym zwlóknieniem pluc, spowodowanym przez reakcje tkanki na wdychany pyl krzemu krystalicznego. W razie intensywnego narazenia moze przybrac postac ostra, lecz zwykle przybiera forme chroniczna, której rozwój moze trwac nawet przez wiele lat. Osoby cierpiace na krzemice sa w zwiekszonym stopniu podatne na zakazenia takie, jak gruzlica, co komplikuje prognoze. Jest takze coraz wiecej dowodów na to, ze krzem krystaliczny wywoluje raka i ze u osób z krzemica wystepuje zwiekszone ryzyko powstania raka pluc.

Za wyjatkiem formy ostrej, krzemica zaczyna sie od niewielu objawów lub bez zadnych objawów. Gdy objawy kliniczne krzemicy sa obecne, moga do nich nalezec kaszel i skrócenie oddechu o róznym nasileniu. Przy badaniu fizycznym oddech moze brzmiec normalnie lub odlegle, zas przy nasileniu choroby moga sie pojawic oznaki niewydolnosci serca. Na dlugo przed wystapieniem objawów pojawiaja sie oznaki patologicznej reakcji na krzem.

Reakcje chroniczne wystepuja po 10 latach lub wiecej od pierwszego zetkniecia i obejmuja guzki (dwustronne, mnogie okragle plamy), czesto bardziej widoczne w platach górnych. W tym prostym stadium krzemicy guzki sa zwykle male (1cm lub mniejsze). W tym stadium wplyw na funkcje pluc moze byc nieznaczny.

Krzemica z komplikacjami czyli postepujaca wlóknica zmasowana (progressive massive fibrosis, PFM) zwykle takze rozwija sie w platach górnych, lecz guzki zlewaja sie i przekraczaja 1cm oraz opanowuja naczynia krwionosne i drogi powietrza. Funkcja pluc moze zostac powaznie uposledzona, nieraz w sposób mieszany restryktywno-obstrukcyjny lecz daje sie niekiedy zaobserwowac jedynie restrykcja lub obstrukcja.

Reakcje ostre moga sie pojawic po kilku tygodniach do dwóch lat od nastapienia narazenia zmasowanego. Cecha wyrózniajaca krzemicy ostrej sa osady wewnatrz pecherzykowe podobne do spotykanych w pylicy pecherzykowej. W przeciwienstwie do wlóknicy guzkowej obserwowanej w postaci chronicznej, nie znajduje sie rozproszonej wlóknicy sródmiazszowej. Krzemice rozwijajaca sie w czasie krótszym niz 10 lat, tak zwana przyspieszona, stwierdza sie najczesciej u pracowników zatrudnionych przy obróbce strumieniem piasku. W tych przypadkach moze sie wytworzyc wlóknica rozproszona, obecna we wszystkich platach plucnych.

Objawy kliniczne krzemicy

Prosta: niewielkie dolegliwosci restryktywne lub równiez obstruktywne, w obrazie radiologicznym niewielkie okragle plamki

Przyspieszona: rozproszone, male zaokraglone plamki w obrazie radiologicznym, powazniejsze dolegliwosci restryktywne lub tez obstruktywne

Zaawansowana: zwiekszona obfitosc malych plamek i rozwój wiekszych plamek w obrazie radiologicznym, jeszcze powazniejsze dolegliwosci restryktywne lub tez obstruktywne, cor pulmonale

Ostra: rozproszony proces wypelniania pecherzyków, z okraglymi plamkami w obrazie radiologicznym

Postep choroby i zmiany w obrazie radiologicznym moga trwac nadal nawet po ustaniu narazenia na pyl krzemowy.

Zalecona obserwacja medyczna

Ponizsze zalecenia Departamentu Zdrowia i Uslug dla Emerytów stanu New Jersey maja na celu ustanowienie podstawy dla obserwacji, która nastepnie nalezy ponawiac:

1. Historia zawodowa dla stwierdzenia, przez ile lat wystepowalo narazenie – uaktualniac raz na rok. Wypytac o stosowane materialy i wykonywane prace wyliczone na stronie 1 i 2. Ponadto nalezy wypytac o zatrudnienie poza przemyslem budowlanym, gdzie moze wystepowac krzem – huty, kamieniolomy, kopalnie, wytwórnie kafli, gliny, huty szkla i cementownie.
2. Badanie medyczne ze szczególnym uwzglednieniem ukladu oddechowego - raz na rok.
3. Przeswietlenie klatki piersiowej w celu wykrycia odstepstw od normy. Przeswietlenie z przodu i z tylu zdjecie 14x17 cali lub 14x14 cali, klasyfikacja zgodnie z wytycznymi Klasyfikacji ILO Radiogramów Pylicy z roku 1980, zalecany odczyt przez radiologa z uprawnieniami klasy „B”. System ILO ma wyrazna przewage nad znormalizowanym zestawem porównan filmów rentgenowkich. Nazwiska radiologów z uprawnieniami „B” sa dostepne w NIOSH. Informacje o tym jak, skontaktowac sie z NIOSH podane sa na koncu niniejszego tekstu. Ponizej podane sa zalecenia co do czestosci wykonywania przeswietlen. Istnieje mozliwosc wykonania zbyt wielu przeswietlen ze wzgledu na wielosc pracodawców w przemysle budowlanym oraz mozliwosc narazenia na inne zagrozenia budowlane takie jak azbest, przy których OSHA moze wymagac od pracodawców zapewnienia przeswietlenia.
4. Testy funkcji pluc (Pulmonary Function Tests, PTF) w celu wykrycia niewydolnosci oddychania. Powinny zostac wykonane testy FEV1 (wymuszona pojemnosc oddechowa w ciagu jednej sekundy), FVC (wymuszona pojemnosc zyciowa) i DLCO (pojemnosc rozproszona pluc) – co roku. Wszystkie testy PFT powinny byc wykonane z zastosowaniem sprzetu i przy wykonaniu zalecen wydanych przez ATS (American Thoracic Society) przez technika, który ukonczyl szkolenie certyfikowane przez NIOSH.
5. Podstawowy skórny test tuberkulinowy (PPD) u osób z krzemica, poniewaz maja one zwiekszona podatnosc. Powtarzac co roku, jezeli radiogram swiadczy o krzemicy (1/0 lub wyzsza kategoria obfitosci w klasyfikacji ILO) lub dla osób narazonych przez 25 lat lub dluzej.

Czestotliwosc przeswietlen w krzemicy

Co 3 do 5 lat przy radiogramie normalnym, niskim narazeniu, krótszym niz 20 lat.

Co 1 do 3 lat przy radiogramie normalnym, narazeniu wysokim lub trwajacym dluzej niz 20 lat.

Co roku, jezeli radiogram wskazuje krzemice (ILO 1/0lub wieksze lub wyniki ILO daja duze plamki A, B lub C), jezeli wystapilo zmasowane narazenie lub pozytywny test PPD.

Patrz UWAGA do punktu 3.

Wytyczne co do sprawozdawczosci

Lekarze, radiolodzy, patolodzy i inni fachowcy sluzby zdrowia powinni zglaszac przypadki krzemicy w departamencie zdrowia w swoim stanie, aby mozna bylo stwierdzic, czy narazenie na krzem w miejscach pracy pacjenta jest opanowane. Takie sprawozdania sa obowiazkowe w wielu stanach, miedzy innymi w New Jersey. (W New Jersey nalezy zadzwonic pod numer 800-772-0062 aby zameldowac o zachorowaniu lub uzyskac formularze sprawozdawcze.)

W stanach, w których nie ma programów zdrowia zawodowego, budzace zaniepokojenie przypadki nalezy omówic z NIOSH (National Institue for Occupational Safety and Health) lub w lokalnym biurze OSHA (Occupational Safety and Health Administration). Informacja, ja skontaktowac sie z NIOSH i OSHA podana jest na koncu.

Na definicje krzemicy do celów sprawozdawczosci skladaja sie nastepujace elementy:

Prowizoryczna lub robocza diagnoza krzemicy wydana przez lekarza lub

przeswietlenie klatki piersiowej lub jej obraz uzyskany inna technika zinterpretowany jako zgodny z krzemica lub

dane patologiczne zgodne z krzemica.

Poniewaz krzemica bywa czesto mylona z sarkoidoza, azbestoza, pylica górnicza lub z innymi pylicami, wazne jest, aby wszystkie radiogramy byly interpretowane przez radiologa z uprawnieniami B.

Medyczne opanowanie krzemicy

Nie ma znanej metody leczenia krzemicy, dlatego zapobieganie ma zasadnicze znaczenie. Usuniecie pacjenta z miejsca narazenia moze zmniejszyc tempo postepu choroby. Kortyko-steroidy nie przyczyniaja sie do opóznienia rozwoju choroby. W razie pojawienia sie komplikacji nalezy rozpoczac odpowiednie leczenie niewydolnosci serca lub gruzlicy. Wszystkim nalezy stanowczo zalecic rzucenie palenia i oferowac informacje oraz pomoc w tym zakresie. Pacjenta nalezy zapisac na regularne badania kontrolne w celu uchwycenia postepów choroby oraz ewentualnie badac na objawy raka pluc. Osoby z krzemica powinny miec mozliwosc przeniesienia sie do prac, w których nie wystepuje krzem. Aby taka alternatywa byla praktycznie mozliwa do zrealizowania, pacjent musi byc w stanie uzyskac co najmniej taka sama place i swiadczenia bez utraty stazu pracy.

Dodatkowe informacje:

National Institute of Occupational Safety and Health

E-mail: pubsaft@niosdt1.em.cdc.gov,
telefon: 1-800-35-NIOSH (1-800-356-4674) or (513) 533-8328,
faks (513) 533-8573,
witryna www.cdc.gov/niosh/silicpag.html

Alert CDC/NIOSH Alert, Request for Assistance in Preventing Silicosis and Deaths in Construction Workers, Publikacja DHHS (NIOSH) Nr 96-112, Maj 1996. Zawiera szczególy dotyczace definicji przypadku, sprawozdawczosci, srodków opanowania i 26 odniesien do publikacji.

Spis radiologów z certyfikatem B w podziale na stany, zatwierdzonych kursów dla techników funkcyjnych oraz adresy i nazwiska osob w stanowych wydzialach zdrowia dla celów sprawozdawczosci.

Administracja Bezpieczenstwa i Higieny Pracy

Biura lokalne sa podane w miejscowych spisach telefonów placówek wladazy, zwykle pod naglówkiem Ministerstwa Pracy USA (United States Department of Labor) lub stanowego Ministerstwa Pracy (Department of Labor). W witrynie www.osha.gov znajdujw sie spis wszystkich biur. Mozna takze zadzwonic dobiura krajowego i poprosic o numer biura miejscowego: (202) 219-8151.

American Thoracic Society

Adverse Effects of Crystalline Silica Exposure. American Journal Respiratory and Critical Care Medicine, 1997; 155: 761-765. Standardization of Spirometry—1994 update. American Journal Respiratory and Critical Care Medicine, 1995; 152: 1107-1136.